శ్రీ శివోత్కర్షమంజరీ 02

శ్రీ శివోత్కర్షమంజరీ ।।

02 వ   శ్లోకం: 

అర్చామీతి ధియా యదేవ కుసుమం క్షిప్త్వా జనో ముచ్యతే 

విధ్యామీతి ధియా తదేవ వికిరన్భస్మీకృతో మన్మథః

ఇత్యాభ్యన్తరవృత్తిమాత్రరసికో బాహ్యానపేక్షఞ్చ యః 

స స్వామీ మమ దైవతం తదితరో నామ్నాపి నామ్నాయతే 

ప్రతిపదార్థము

అర్చామి ఇతి ధియా  అర్చన చేస్తున్నాను అనే తలంపుతో

యదేవ కుసుమం క్షిప్త్వా  ఏదో ఒక పువ్వును శివునిపై వేసి 

జనః ముచ్యతే ఒక మనిషి మోక్షాన్ని పొందుతున్నాడు.

విధ్యామి ఇతి ధియా నేను (ఈశ్వరుని తపస్సును) భగ్నం చేస్తున్నాను అనే అహంకారంతో తదేవ వికిరన్   అదే పువ్వును ఈశ్వరునిపై చల్లిన

మన్మథః మన్మథుడు 

భస్మీకృతః భస్మం చేయబడ్డాడు. 

ఇతి యః అని ఎవరైతే మనసులో కలిగే భావాన్ని మాత్రమే చూసి ఆనందిస్తారో, బాహ్యానపేక్షః చ  బాహ్య ఆడంబరాలను కోరుకోనివారో,

స స్వామీ మమ దైవతం  ఆ స్వామియే నా దైవం. 

తదితరో నామ్నాపి మిగిలిన వారు పేరుకు కూడా (దేవతలు కారు). 

నామ్నాయతే     చెప్పబడరు. 

తాత్పర్యం

తాత్పర్యం

లోకంలో ఒక సామాన్య భక్తుడు "నేను స్వామిని పూజిస్తున్నాను" అనే పవిత్రమైన భావంతో ఒక చిన్న పువ్వును శివునిపై వేస్తే, ఆ పరమశివుడు సంతోషించి అతనికి మోక్షాన్ని ప్రసాదిస్తాడు.

కానీ, అదే పువ్వును మన్మథుడు "నేను ఈశ్వరుని తపస్సును భగ్నం చేస్తాను, ఆయన్ని గెలుస్తాను" అనే అహంకారంతో ప్రయోగించినప్పుడు, అదే శివుడు అతన్ని భస్మం చేసేశాడు.

దీనిని బట్టి మనకు అర్థమయ్యేది ఏమిటంటే: పరమేశ్వరుడు మనం ఇచ్చే వస్తువులను గానీ, బయట చేసే ఆడంబరాలను గానీ చూడడు. ఆయన కేవలం మన మనసులో ఉన్న భావనను (ఉద్దేశ్యాన్ని) మాత్రమే చూస్తాడు. భక్తుని ప్రేమను చూసి మురిసిపోయేవాడు, బయటి విషయాలతో పనిలేనివాడు అయిన ఆ శివుడే నా దైవం. ఆయన తప్ప వేరే ఎవరినీ నేను దైవంగా భావించను, కనీసం తలవను కూడా.

---

వివరణ

• పువ్వు ఒకటే: భక్తుడు వేసింది పువ్వే, మన్మథుడు వేసింది (పుష్ప బాణం) పువ్వే.

• తేడా ఎక్కడ?: భక్తుడిది సమర్పణ భావం, మన్మథుడిది అహంకార భావం.

• సారాంశం: దేవుడు మన హృదయాంతరాళాల్లోని నిజాయితీని మాత్రమే మెచ్చుకుంటాడు.

భక్తి యొక్క గొప్పతనం - వివరణ

భగవంతుడు కోరుకునేది కేవలం నిజమైన భక్తిని మాత్రమే. మనస్సు భగవంతునిపై లేకుండా, కేవలం నోటితో స్తోత్రాలు చేస్తూ, చేతులతో పూజలు చేస్తే ఆయన వాటిని స్వీకరించడు. భక్తుడు నిండు మనస్సుతో చేసే చిన్న సేవనైనా భగవంతుడు ఎంతో గొప్పగా భావించి, అతనికి అత్యున్నతమైన ఫలాన్ని ప్రసాదిస్తాడు.

ముఖ్యమైన అంశాలు:

• మహానుభావుల మాట: శ్రీ అప్పయ్య దీక్షితులు తన 'ఆత్మార్పణ స్తుతి'లో—జిల్లేడు, తంగేడు వంటి సామాన్యమైన పువ్వులతో పూజించినా, పరమశివుడు మోక్ష సామ్రాజ్యాన్ని ప్రసాదిస్తాడని చెప్పారు.( అర్క ద్రోణ .....శ్లొకం)

• భగవద్గీత సందేశం: శ్రీకృష్ణ పరమాత్మ గీతలో చెప్పినట్లుగా—ఎవరైతే భక్తితో ఒక ఆకును (పత్రం), పువ్వును (పుష్పం), పండును (ఫలం) లేదా కొంచెం నీటిని (తోయం) సమర్పిస్తారో, దానిని ఆయన ప్రీతితో స్వీకరిస్తారు.( పత్రం , పుష్పం,,,శ్లోకం)

• శరణాగతి: "శ్రీ నీలకంఠ దీక్షితులు రచించిన నీలకంఠ విజయ చంపూ కావ్యంలో ఒక  అద్భుతమైన శ్లోకం ఉంది. 

  "దేవానామపి దుర్లభం పదమిదం లబ్ధం మయోపాయతః

  ద్విత్రైర్బిల్వదలైః ప్రతార్య శివమిత్యేవం జనో మన్యతే |

  మద్భక్తాంఘ్రిరజస్స్పృశోపి సులభం క్షుద్రం పదం వేధసో

  దత్త్వా సేవక ఏవ వంచిత ఇతి స్వామిన్ భవాన్మన్యతే ||"

  ---

  సాధారణ ప్రజలు ఏమనుకుంటారంటే—"అబ్బా! ఈ భక్తుడు ఎంత తెలివైనవాడు! కేవలం రెండు మూడు బిల్వ పత్రాలు సమర్పించి, భోళాశంకరుడిని మెప్పించి, దేవతలకు కూడా దొరకని మోక్షాన్ని తక్కువ ధరకే పొందేసాడు" అని అనుకుంటారు. కానీ స్వామీ! నీ ఆలోచన వేరు. "నా భక్తుడి పాదధూళి సోకిన వారికే బ్రహ్మ పదవి వంటివి చాలా చిన్నవి. అలాంటిది నా భక్తుడు తన సర్వస్వాన్ని నాకు అర్పించినప్పుడు, అతనికి కేవలం మోక్షాన్ని మాత్రమే ఇచ్చి నేను అతడిని మోసం చేశానేమో, అతనికి ఇంకా ఏదో గొప్పది ఇవ్వలేకపోయానేమో" అని నీవు (భగవంతుడు) వెనుకాడతావు

  ---

  1. 
     భగవంతుని ఔదార్యం: లోకం దృష్టిలో భక్తుడు లాభపడ్డాడు, కానీ భగవంతుడి దృష్టిలో తన భక్తుడు చేసిన త్యాగానికి తాను ఇచ్చే మోక్షం కూడా తక్కువే అనిపిస్తుంది. ఇది భక్తునిపై భగవంతునికి ఉన్న వాత్సల్యం.

  2. భక్తి విలువ: భక్తితో ఇచ్చే రెండు బిల్వ దళాలు భగవంతుడికి అమూల్యమైనవి. మనం ఇచ్చే వస్తువు ముఖ్యం కాదు, దాని వెనుక ఉన్న 'భావం' ముఖ్యం.

  3. వైరాగ్యం: బ్రహ్మ లోకం వంటి పదవులు కూడా భక్తుడి పాదధూళితో సమానమని చెప్పడం ద్వారా, భక్తి ముందు లౌకిక సుఖాలు ఎంత 'క్షుద్రమైనవో' (అల్పమైనవో) దీక్షితుల వారు  ఇక్కడ నొక్కి చెప్పారు.

• అహంకారం కూడదు: మన్మథుడు కూడా శివునిపై వేసింది పూల బాణమే. కానీ అతని మనస్సులో "నా శక్తితో శివుని మనస్సును మారుస్తాను" అనే అహంకారం ఉంది. అందుకే భగవంతుడు అతడిని భస్మం చేశాడు. 

• భక్తి లేని బాహ్య ప్రదర్శనలు విపరీత ఫలితాలను ఇస్తాయి.

---

: భగవంతుడిని చేరుకోవడానికి బాహ్య ఆడంబరాలు అవసరం లేదు. మనస్సులో కపటం, అహంకారం లేకుండా నిజమైన భక్తి ఉంటేనే ఆయన అనుగ్రహం లభిస్తుంది. భగవంతునితో సంబంధం ఉన్న ఏ వస్తువైనా (అది ఎంత సామాన్యమైనదైనా) అత్యున్నతమైన స్థితిని పొందుతుంది.  స్వస్తి. 

.